Војната во Иран, блокадата на Ормутскиот Теснец, скокот на цените на горивото и новите автомобили носат нови правила низ цела Европа.
Купувачите сè почесто посегнуваат по постари возила, кои стануваат сè помалку, а тие возила веќе не се толку евтини како што беа порано, бидејќи новите се сè поскапи и потешко се наоѓаат.
Скокот на побарувачката за постари возила го потврдуваат и податоците од големите платформи за продажба како што е AutoScout24, кои покажуваат дека цените во сегментот на возила стари 10-15 години, приближно оние што се најмногу увезуваат кај нас, се зголемиле за околу девет проценти на годишно ниво.
Купувачите ги избираат масовно бидејќи се поевтини за одржување, имаат помалку комплицирана електроника и не бараат претплати за софтверски функции. На сето тоа, да додадеме дека поскапото гориво ги принудува купувачите да бараат поефикасни и поевтини автомобили, што ја зголемува побарувачката за половни автомобили, особено постари модели кои се подобра опција, особено затоа што цените на новите стануваат повисоки со новата најава за раст од летото.
Цените на горивата во Европа не се вратија, ниту пак ќе се вратат на нивоата пред војната во Иран во скоро време, а купувачите на автомобили веќе го чувствуваат тоа во своите џебови.
Од февруари 2026 година, бензинот поскапе помеѓу 10 и 27 проценти, во зависност од земјата, дизелот надмина две евра за литар во Германија, Франција и Италија, додека во Холандија долго време е на 2,5 евра. Директна последица од сето ова е што сè повеќе возачи се откажуваат од купување нов автомобил и се свртуваат кон пазарот на половни автомобили.
Кога трошоците за гориво се зголемуваат, трошоците за поседување возило се зголемуваат без оглед на тоа дали автомобилот е нов или стар. Во такви услови, купувачите бараат два излеза: поефикасни автомобили или оние со пониска цена на влез. Половниот автомобил нуди и двете, особено во првата варијанта, каде што купувате постари електрични модели кои доживеале огромен пад, а пазарот веднаш го одразува тоа во цените.
Бројките го потврдуваат ова, бидејќи цените во април во Европа се зголемија за 1,9 проценти во споредба со март 2026 година. Само во Шпанија, цените на половни автомобили се зголемија за 3,8 проценти на годишно ниво, а просечното возило е за околу 500 евра поскапо во споредба со претходната година. На пример, во Италија е забележан раст од четири проценти во април.
Во Германија и Швајцарија, во зависност од регионот, е забележано зголемување од 1,9 проценти на цените на конвенционалните модели, што може да биде мал удар за купувачите од Балканот. Сепак, трендот меѓу купувачите е да се користат тригодишни електрични модели кои губат околу 50 проценти од својата вредност, а воедно одржуваат добро здравје на батеријата. Но, затоа хибридите се оние чија цена најмногу расте.
Парадоксот е очигледен. Поскапото гориво и потешко достапните нови автомобили предизвикаа бегство кон навидум поевтини автомобили, но таа опција веќе не е толку евтина. Побарувачката се зголеми, залихите на бензин и дизел се исти, ако не и пониски поради зголеменото производство на електрични модели. Ова, секако, се одржува по цени што ја следат сопствената логика.