Сексот одамна не се смета само за биолошка потреба, туку и за начин на поврзување, интимност и одржување на романтичната искра меѓу партнерите. Но многу парови низ светот се соочуваат со момент кога желбата за секс се намалува или сосема исчезнува. Прашањето „Дали не ви е дојдено до секс во врската?“ звучи едноставно, но зад него стојат сложени психолошки, физиолошки и социјални фактори.
Според истражување на Универзитетот во Шатлант, Велика Британија (2022), околу 34% од паровите во долги врски пријавиле дека имаат проблем со неусогласено либидо, додека 15% признале дека во еден момент од врската немале секс подолго од шест месеци. Овие податоци покажуваат дека тоа не е редок проблем, туку искуство кое илјадници луѓе го минуваат во одредени фази од животот.
Зошто опаѓа сексуалниот нагон?
Причините зошто партнер може повеќе да нема желба за секс се разновидни и често се испреплетени:
-
Стрес и животни обврски
Долг работен ден, грижа за деца или финансиски проблеми се меѓу најчестите виновници. Кога телото и умот се постојано под стрес, нивото на хормоните како кортизол расте, а тоа влијае врз сексуалното расположение. -
Здравствени состојби
Дијабетес, срцеви заболувања, хормонални нарушувања (како хипотироидизам) и хронична болка можат да ја намалат сексуалната желба. Медикаменти, особено антидепресивите и лековите за крвен притисок, исто така се поврзуваат со намалено либидо. -
Хормонални промени
Кај жените, менопаузата често носи намалување на естрогенот, што може да предизвика сувост на вагината и болка при однос. Кај мажите, по 40-тата година се намалува нивото на тестостерон, што може да влијае врз ерекцијата и нагонoт. -
Ментално здравје
Депресијата, анксиозноста и ниската самодоверба често резултираат со намалена сексуална активност. Многу психолози истакнуваат дека „лишеноста од сексуално расположение често е симптом, а не корен на проблемот“. -
Незаинтересираност за партнерот
Една чувствителна тема е разликувањето меѓу „немам желба за секс“ и „немам желба за секс со тебе“. Со тек на време, физичката привлечност може да се промени, или партнерот да почувствува емоционално дистанцирање кое го блокира сексуалниот нагон.
Кога сексот станува обврска, а не желба
Еден од критичните моменти во врските е кога сексот се претвора во рутина или чувство на должност. Експерти од Американската асоцијација за брак и семејна терапија забележуваат дека многу парови ја губат спонтаноста и страста откако ќе поминот неколку години заедно. Обврските околу домот, работата и децата ја „гасат“ интимноста.
Тогаш, иако партнерите може да имаат здрав однос исполнет со почит и поддршка, сексуалната компонента исчезнува. Некои луѓе ја прифаќаат таа состојба како дел од природен тек, додека други почнуваат да чувствуваат фрустрација и дистанца.
Не сакаат секс – или не сакаат секс со партнерот?
Психолозите прават јасна разлика меѓу ситуација кога некој има генерално намалено либидо, и кога желбата за секс постои, но не кон актуелниот партнер. Овој втор случај може да биде особено тежок, бидејќи го разоткрива прашањето за интимноста, привлечноста и вистинската компатибилност.
-
Некои луѓе откриваат дека се фатиле како фантазираат за други лица, но не и за партнерот.
-
Други сфаќаат дека сексуалната хемија едноставно избледела со текот на времето – нешто што иако е тешко за прифаќање, сепак е реалност.
-
Според истражување објавено во Journal of Sex Research (2020), околу 21% од анкетираните лица изјавиле дека би сакале сексуален однос, но не со личноста со која се во моментална врска.
Што може да направите?
Иако темата е чувствителна и често се перципира како табу, експертите препорачуваат неколку начини како да се надмине:
-
Отворена комуникација
Без искрен разговор, проблемот останува нерешен. Наместо обвинување, советот е да се користат изрази како „Јас се чувствувам“ наместо „Ти никогаш“. Партнерот треба да разбере дека ова е заедничко прашање, а не вина на едниот. -
Посета на терапевт
Сексoлозите и брачните терапевти можат да помогнат во утврдување на основната причина и да предложат техники за повторно разгорување на интимноста. -
Фокус на интимноста надвор од сексот
Нежност, допири, галење и споделување време без притисок за сексуален однос може да ја врати довербата и емоционалната близина. -
Медицински преглед
Ако се сомнева на здравствени или хормонални причини, важно е да се консултира лекар. Понекогаш, решението може да биде медикамент или промена во терапијата. -
Индивидуална работа на ментално здравје
Ако личноста страда од анксиозност, депресија или се чувствува недоволно привлечна, психотерапијата и грижата за себе може значително да помогнат.
Што ако желбата едноставно ја нема?
Постои и перспектива дека не секој мора да биде сексуално активен. Некои луѓе се идентификуваат како асексуални или едноставно не му придаваат голема важност на сексот. Ако двајцата партнери се согласуваат на таков начин на живот, врската може да биде стабилна и хармонична без редовни сексуални односи.
Но ако едниот партнер сака секс, а другиот не – се создава дисбаланс кој бара решение. Во таков случај најважно е искреноста: да се одлучи дали постои простор за компромис или партнери се движат во различни правци.
Кога прашањето „Зошто не ми е дојдено до секс?“ ќе се постави во контекст на врска или брак, секогаш вреди да се бара коренот на проблемот. Може да е работа на стрес или замор, но може да е и сигнал за подлабока емоционална дистанца. Најважно е партнерите да се слушаат, да се однесуваат со разбирање и – доколку сакаат да ја спасат интимноста – да вложат труд.
Сексот не е единствениот столб на секоја врска, но кога е присутен, тој може да ги зближи партнерите на начин што зборови не можат. Кога исчезнува, тоа е потсетник дека нешто треба да се промени – а првиот чекор секогаш е храброста да се зборува за тоа.
