За некои, прескокнувањето оброци е само последица на напорен ден, додека други намерно го избегнуваат утринскиот оброк за да ослабат. Сепак, истражувањата покажуваат дека оваа навика може да влијае на начинот на кој телото го регулира шеќерот во крвта во текот на остатокот од денот.
Прескокнувањето оброци може да изгледа како безопасна навика. Некои луѓе го прават ова затоа што немаат време да јадат, додека други намерно прескокнуваат оброци со надеж дека ќе ослабат или подобро ќе го контролираат шеќерот во крвта.
Но, што навистина се случува во телото кога не јадеме еден од вообичаените оброци? И дали прескокнувањето оброци е добро или лошо за шеќерот во крвта?
Кога јадеме, телото ги разградува хранливите материи за да може да ги користи. Јаглехидратите имаат најголемо влијание врз нивото на шеќер во крвта бидејќи се претвораат во гликоза за време на варењето, која потоа влегува во крвотокот.
Кога нивото на гликоза се зголемува, панкреасот почнува да лачи инсулин. Овој хормон ѝ овозможува на гликозата да се движи од крвта во клетките, каде што се користи како извор на енергија или се складира за подоцна.
Како што гликозата влегува во клетките, нивото на шеќер во крвта почнува да опаѓа, а секрецијата на инсулин се намалува. Ако нивото на шеќер стане премногу ниско, панкреасот лачи друг хормон, глукагон. Тој испраќа сигнал до црниот дроб да ја ослободи складираната гликоза и со тоа повторно да го зголеми нивото во крвта.
Нивото на шеќер не е под влијание само на храната. Физичката активност, одредени болести и лековите се исто така важни. Поголемите флуктуации на шеќерот можат да влијаат на нивото на енергија, расположението и гладот, додека долготрајната дисрегулација на шеќерот може да биде поврзана со зголемен ризик од дијабетес тип 2.
Истражувањата покажуваат дека особено прескокнувањето на појадокот може да влијае на регулирањето на шеќерот во текот на остатокот од денот.
Една студија од 2019 година на здрави млади мажи открила дека оние кои го прескокнувале појадокот имале значително повисоки нивоа на шеќер во крвта по ручекот отколку во деновите кога појадувале.
Прескокнувањето на појадокот може да го наруши метаболизмот на гликозата и да доведе до поголеми осцилации на шеќерот во крвта. Исто така е поврзано со зголемен ризик од предијабетес и дијабетес тип 2.
Истражување од 2020 година, исто така, покажа дека прескокнувањето на појадокот може да ја влоши контролата на шеќерот кај луѓе кои веќе имаат дијабетес тип 2. Прескокнувањето на ручекот или вечерата, исто така, може да има ефект, но во горенаведените студии тоа беше помалку изразено од прескокнувањето на појадокот.
Важно е да се направи разлика помеѓу случајно прескокнување оброци и намерно, структурирано постење. Постењето значи однапред одреден период во кој не се внесува храна. Кога се спроведува правилно, некои форми на оваа диета можат да имаат позитивен ефект врз регулирањето на шеќерот во крвта.
Истражувањата сугерираат дека времето кога јадеме, односно усогласувањето на оброците со природниот дневен ритам на телото, исто така може да игра улога во регулирањето на шеќерот.
Еден од пристапите е рано временски ограничено хранење, т.е. режим во кој храната се внесува во одреден дел од денот, додека остатокот од денот се пости. Некои студии укажуваат на можните придобивки од овој режим.
Сепак, резултатите од истражувањето не се целосно недвосмислени. Додека некои покажуваат дека одредени режими на постење може да бидат поефикасни од стандардните диети кога станува збор за намалување на шеќерот во крвта, други истражувања сугерираат дека класичните диети може да имаат сличен ефект. Затоа, потребни се повеќе истражувања за попрецизно да се утврди како различните форми на постење влијаат врз контролата на шеќерот во крвта.
Ако сакате подобро да го контролирате нивото на шеќер во крвта, важно е да ја прилагодите вашата исхрана на вашата здравствена состојба. Особено е важно луѓето со дијабетес да се консултираат со својот лекар за промени во нивната исхрана.
Повременото прескокнување оброци кај здрава личност не мора нужно да предизвика драматични промени во шеќерот во крвта, но поредовен и конзистентен распоред на оброци може да биде покорисен за негово контролирање, особено кај луѓето со дијабетес.
Неколку навики може да помогнат:
- Започнете го денот со појадок што содржи протеини и влакна, бидејќи таков оброк може да придонесе за постабилно ниво на шеќер
- Комбинирајте јаглехидрати со протеини и влакна, што може да го забави варењето и да помогне во одржувањето на нивото на шеќер постабилно
- Обидете се да имате релативно рамномерен распоред на оброци во текот на денот
- Избегнувајте доцни вечерни оброци, бидејќи јадењето подоцна е поврзано со послаба регулација на шеќерот и поголем ризик од одредени здравствени проблеми
- Ако размислувате за повремен пост за да го контролирате шеќерот во крвта, прво разговарајте со вашиот лекар
Проблемите со регулирањето на шеќерот може да доведат до хипогликемија, т.е. нивоа на шеќер во крвта кои се премногу ниски, или хипергликемија, кога шеќерот е превисок.
Симптомите на кои треба да се внимава вклучуваат:
- тремор и слабост
- брзо отчукување на срцето
- ладна пот или зголемено потење
- изразена глад
- нервоза или вознемиреност
- конфузија или необично однесување
- главоболка или вртоглавица
- заматен вид
- нејасен или отежнат говор
- поспаност
- екстремна жед и често мокрење
Многу нискиот шеќер во крвта може, во тешки случаи, да доведе до напади, губење на свеста, кома, па дури и смрт. Ако имате сериозни симптоми или се сомневате на проблем со регулирањето на шеќерот во крвта, треба да побарате лекарска помош.
Прескокнувањето оброци, особено појадокот, може да има негативно влијание врз регулирањето на шеќерот во крвта. Ова не значи дека повременото прескокнување на еден оброк кај здрава личност автоматски ќе предизвика проблем, но истражувањата покажуваат дека редовното прескокнување на појадокот може да влијае на одговорот на телото на храна подоцна во текот на денот.
Од друга страна, структурираните режими како што е повремениот пост може да имаат некои метаболички придобивки, но резултатите од истражувањата не се јасни и таков режим не е исто што и случајно прескокнување оброци.
Доколку сакате да ја промените вашата исхрана со цел регулирање на шеќерот во крвта, особено ако имате дијабетес или земате лекови, најдобро е прво да се консултирате со здравствен работник.
