Осаменоста сѐ повеќе се препознава како сериозен јавно здравствен проблем, поврзан со зголемен ризик од депресија, дијабетес тип 2, деменција и мозочен удар.
Новото истражување покажа дека земјите значително се разликуваат по тоа колку се осамени постарите луѓе во споредба со оние во средна возраст.
Европејците, се вели во студијата, може да очекуваат да се чувствуваат сè поосамено како што стареат - додека Американците би можеле да го искусат својот најголем социјален јаз во средната возраст.
Осаменоста сѐ повеќе се препознава како сериозен јавно здравствен проблем, поврзан со зголемен ризик од депресија, дијабетес тип 2, деменција и мозочен удар. Сепак, често се гледа како нешто што ги погодува многу младите или многу старите, додека средовечната популација често се занемарува.
Во оваа студија, научниците го измериле нивото на осаменост кај повеќе од 64.000 луѓе на возраст од 50 до 90 години од 29 земји - главно европски. Користеле скала која мери колку често луѓето чувствуваат дека им недостасува друштво, се исклучени или социјално изолирани.
Според резултатите, најосамени во средниот и доцниот живот биле жителите на Кипар и Грција. Од друга страна, најмала осаменост е забележана во Данска, Швајцарија и Австрија.
Општо земено, луѓето стануваат поосамени со возраста – но интензитетот на тоа чувство зависи од земјата во која живеат. Бугарија и Латвија забележаа најголем пораст на осаменоста со возраста.
На сите возрасти, осаменоста била поврзана со тоа да се биде невработен, да не се биде во брак, патење од депресија или со лошо здравје - но важноста на овие фактори варирала во различни земји и според возраста.
Во САД, на пример, невработеноста била силно поврзана со осаменоста во средната возраст. Тоа била единствената земја во која средовечните луѓе биле поосамени од постарите. (Сличен тренд е забележан и во Холандија, но податоците од таа земја се нецелосни и треба да се толкуваат со претпазливост.)
Разликите меѓу земјите и возрастите сугерираат дека осаменоста не е само природна последица на стареењето, туку често е резултат на поширок социјален контекст – како што се работните или семејните обврски, велат авторите на студијата.
„Нашите наоди покажуваат дека осаменоста не е проблем исклучиво на староста“, вели Естебан Калво, декан на Универзитетот „Мајор“ во Чиле и главен автор на студијата.
„Пристапот 'една големина за сите' нема да го реши овој глобален предизвик“, додаде тој.
Извештајот има и неколку недостатоци – податоците се собрани пред пандемијата со COVID-19, а во некои земји стапката на одговор била ниска, што може да влијае на репрезентативноста на резултатите.
Исто така, истражувачите не ги одвоиле причините за осаменоста што ги навеле. На пример, невенчано лице може да биде разведено, вдовица или никогаш да било во брак, а лице без работа може да биде невработено или пензионирано - разлики кои можат да имаат значително влијание.
„Некои аспекти едноставно не се под наша контрола... Сите на крајот ги губиме нашите партнери“, изјави Катерина Маури за Euronews Health, истражувачка во Институтот за социјални и популациски студии во Брисел. (Не била дел од тимот што го спровел ова истражување.)
Сепак, со оглед на поврзаноста на осаменоста и здравјето и квалитетот на живот, таа смета дека тоа е тема на која треба да се посвети поголемо внимание - без разлика на возраста.
„Осаменоста е дел од животот, но станува проблем кога е хронична, кога води до депресија. Тоа е малку како глад - знак дека треба да бараме повеќе контакти“, заклучува Маури.
