Еден ден за време на неговиот прв мандат, Доналд Трамп се јавил на висок помошник за да разговара за нова идеја.
„Трамп ме повика во Овалната соба“, рече Џон Болтон, кој беше советник за национална безбедност во 2018 година. „Тој рече дека еден истакнат бизнисмен штотуку предложил САД да го купат Гренланд.“
Невообичаениот предлог дојде од долгогодишниот пријател на претседателот, Роналд Лодер, кој подоцна ќе стекне бизнис интереси на данската територија, објавува The Guardian.
Лодер, наследник на козметичката империја Estée Lauder, го познава Трамп повеќе од 60 години. Болтон потврди дека разговарал за предлогот за Гренланд со Лодер, по што тимот на Белата куќа почнал да истражува начини за зголемување на американското влијание на арктичката територија.
Според Болтон, повторното ангажирање на Трамп со идејата на Лодер за време на неговиот втор мандат е типично за неговиот начин на работа.
„Информациите што ги слуша од своите пријатели, ги зема како вистина и не можете да му го смените мислењето.“
Осум години подоцна, Трамп размислува не само да го купи Гренланд, туку и да го земе со сила. Како и многумина во потесниот круг на претседателот, политичките предлози на Лодер се чини дека се преклопуваат со неговите деловни интереси. Бидејќи Трамп ги засили своите закани за преземање на Гренланд, Лодер стекнува комерцијални интереси таму. Лодер е исто така дел од конзорциум чија желба за пристап до украински минерали се чини дека го натерала Трамп да бара удел во ресурсите на земјата разурната од војна.
По работењето во семејниот бизнис, Лодер служеше во Пентагон под Роналд Реган, а потоа беше амбасадор во Австрија, пред неуспешно да се кандидира за градоначалник на Њујорк во 1989 година. Кога Трамп победи на изборите во 2016 година, Лодер донираше 100.000 долари на комитетот за собирање средства Trump Victory.
Во 2018 година, кога присебноста на Трамп беше доведена во прашање, Лодер го нарече „човек со неверојатен увид и интелигенција“. Истата година, тој рече дека му помага на Трамп со „некои од најсложените дипломатски предизвици“. Се чини дека ова ја вклучувало и идејата за арктичко проширување. Следната година, Wall Street Journal го откри интересот на Трамп за Гренланд, разбеснувајќи ги данските власти.
Фиксацијата на Трамп со Гренланд траеше, како и онаа на Лодер. Минатиот февруари, кратко откако Трамп се врати во Белата куќа, Лодер го бранеше кога претседателот јавно разговараше за воено преземање на островот.
„Концептот на Трамп за Гренланд никогаш не бил апсурден - тој бил стратешки“, напиша Лодер во New York Post.
„Под неговиот мраз и карпи лежи ризница на ретки земјени елементи кои се клучни за вештачката интелигенција, напредното оружје и модерната технологија. Како што мразот се повлекува, се појавуваат нови морски патишта, преобликувајќи ја глобалната трговија и безбедност.“
Тој тврдеше дека Соединетите Американски Држави треба да бараат „стратешко партнерство“ со Гренланд, додавајќи: „Со години тесно соработував со бизнис и владини лидери на Гренланд за да развијам стратешки инвестиции таму.“
Откако Лодер го насочи вниманието на Трамп кон Гренланд во 2018 година, се чини дека тој инвестирал значителни количини од своите пари во арктичката територија. Данските корпоративни записи покажуваат дека компанија со адреса во Њујорк и неименувани сопственици купила удели во Гренланд во последните месеци.
Еден од потфатите е извоз на „луксузна“ изворска вода, а гренландски бизнисмен вклучен во договорот изјави за дански весник во декември дека Лодер е меѓу инвеститорите. „Лодер и неговите колеги во инвестициската група многу добро го разбираат пазарот на луксузни производи и имаат пристап до него“, рече тој.
Групата, исто така, наводно планира да произведува хидроелектрична енергија за топилница за алуминиум. Не е јасно каков ефект би имало преземањето на Гренланд од страна на САД врз комерцијалните интереси на Лодер.
Вклученоста на Лодер во обликувањето на политиката на САД покренува прашања за судир на интереси за време на вториот мандат на Трамп. Двајцата постари синови на Трамп, Дон Џуниор и Ерик, исто така воделе глобални деловни потфати. Портпаролот на поранешниот претседател изјави: „Ниту претседателот ниту неговото семејство никогаш не биле вклучени, ниту пак некогаш ќе бидат вклучени во судир на интереси“.
Сепак, односот на Лодер со Трамп се чинеше дека е затегнат во 2022 година, кога Трамп беше домаќин на екстремно десничарскиот активист Ник Фуентес. Лодер, кој го предводи Светскиот еврејски конгрес, го осуди потегот. Сепак, откако Трамп се врати на функцијата, Лодер продолжи со својата финансиска поддршка.
Во март 2025 година, тој донираше 5 милиони долари на Maga Inc., а следниот месец, наводно, присуствуваше на вечера од 1 милион долари со претседателот.
Дотогаш, деловните интереси на Лодер повторно се чинеа усогласени со политиките на администрацијата на Трамп. Протечено писмо од ноември 2023 година го наведува Лодер како дел од конзорциум кој се надева дека ќе ги експлоатира наоѓалиштата на литиум во Украина.
Лодер во тоа време рече дека не разговарал за украинските минерали со Трамп, но дека „го покренал прашањето со засегнатите страни во САД и Украина со години, сè до денес“. Неколку недели по донациите на Лодер, Вашингтон и Киев потпишаа договор за заедничка експлоатација на украински минерали.
Овој месец, конзорциумот на Лодер наводно ги добил правата за наоѓалиштето на литиум. Компанијата што го предводи конзорциумот, TechMet, одби да коментира, како и Лодер. Неговите деловни партнери од Гренланд и Белата куќа не одговорија на прашањата од The Guardian.
