Обидот за атентат врз американскиот претседател Доналд Трамп за време на предизборен митинг во Пенсилванија во јули 2024 година ја шокираше американската и глобалната јавност, но исто така предизвика бран теории на заговор, особено на социјалните медиуми.
Иако истрагите на ФБИ и другите безбедносни агенции потврдија дека станува збор за вистински напад во кој Трамп бил лесно ранет од куршум, дел од јавноста упорно ја доведува во прашање официјалната верзија на настаните, тврдејќи дека атентатот бил исцениран за политичка корист.
Голем број корисници на интернет ги преземаа снимките од различни агли, обидувајќи се да идентификуваат неправилности во однесувањето на Тајната служба, изгледот на раната на увото на Трамп, па дури и изразот на неговото лице по инцидентот.
Еден од најчестите аргументи на теоретичарите беше дека „вистинскиот напаѓач“ би користел поефикасно оружје и дека нападот изгледал „исцениран“. Посебно внимание беше привлечено од моментот на Трамп кога ја крена тупаницата кон публиката, што некои го прогласуваат за однапред насочен гест за зајакнување на култот на „неуништливиот лидер“, особено по серијата видеа и коментари од политички влијателни лица.
📸 Watch: Trump raises fist following assassination attempt pic.twitter.com/Q0nEdbKYVB
— The Telegraph (@Telegraph) July 14, 2024
Сите овие елементи поттикнаа сомнеж кај Американците кои веќе не веруваат во институциите.
Отворените прашања за мотивите на 20-годишниот напаѓач Томас Метју Крукс, недостатокот на општи информации за него, како и необјаснетите безбедносни пропусти и последователната оставка на директорката на Тајната служба, Кимберли Читл, го поттикнаа впечатокот дека целата приказна не е целосно позната.
Корисникот на X, EssenViews, вчера објави видео кое го прикажува однесувањето на Тајната служба од нов агол по обидот за атентат врз Доналд Трамп.
Во видеото, се чини дека член на тимот на Трамп поставува фотографи за најдобро да го фатат моментот кога Трамп ја крева тупаницата кон толпата.
Видеото, исто така, покажува како агентите на Тајната служба првично го штитат Трамп по пукањето, но потоа му дозволуваат да ја крене тупаницата и да позира со знамето - дејствија што дополнително го изложуваат на потенцијални закани.
Според протоколите на Министерството за внатрешна безбедност (DHS) и упатствата на Тајната служба на САД (USSS), агентите треба веднаш да евакуираат заштитено лице без одложување, а воедно да ја минимизираат нивната изложеност.
Ова отстапува од стандардната обука, а извештаите (како оние од Сенатот и независните анализи) ја критикуваат таквата акција како неуспех, бидејќи става приоритет на медиумската перцепција пред безбедноста, и покрај фактот дека напаѓачот бил неутрализиран во тој момент.
New angle of the "shooting" pic.twitter.com/i5od4bLgmo
— EssenViews (@essenviews) July 17, 2025
Една од клучните причини за теоријата на заговор е хроничниот недостаток на транспарентност во претходните американски политички кризи. Историјата на американската политика, во која прикривањата предизвикаа недоверба, како што се случаите Вотергејт или атентатот врз претседателот Џон Ф. Кенеди, ја прави јавноста поподложна на шпекулации, особено во поларизираната атмосфера на изборната кампања.
Токму овие настани ги направија Американците особено чувствителни на ваквите наративи, а голем број аналитичари признаваат дека некои од прашањата за оперативните неуспеси сигурно треба јавно и независно да се разјаснат.
Без оглед на бранот сомнежи, бројни проверливи факти јасно укажуваат на автентичноста на настанот, пишува USA Today.
Истрагите на ФБИ, Конгресот и независните форензички експерти постојано нагласуваат дека Трамп бил погоден од вистински куршум, што е потврдено од раната на увото, балистичките наоди, бројните видео снимки и фотографии, како и сведоштвата на очевидци, меѓу кои имало многу новинари и стотици собрани граѓани.
Форензичката анализа покажува конзистентност помеѓу видот на оружјето, пронајдените чаури и повредите на телото. Понатаму, нема докази што би укажувале на учество на кампањата на Трамп, ФБИ или тајните служби во какво било инсценирање. Официјалните истраги се спроведуваат јавно и се предмет на парламентарна и медиумска контрола.
Сите инсинуации за спротивното не нашле поддршка во ниту еден реномиран медиум. На пример, The New York Times, The Washington Post и PBS потврдуваат дека досега нема докази за каква било заговор.
Сепак, теориите на заговор опстојуваат поради фактот што безбедносните пропусти биле очигледни: напаѓачот можел да заземе покачена позиција незабележано и да пука од релативно блиска далечина, а реакцијата на агентите била побавна од очекуваното.
Овој пат, како што пишува BBC тие биле подеднакво поделени помеѓу радикалните поддржувачи на Трамп, кои веруваат дека „длабоката држава“ поставува настани за да го дискредитира американскиот претседател, и неговите противници, кои сугерирале дека инцидентот бил инсцениран за да се добијат политички симпатии пред изборите.