Сè поголем број западни сојузници одбиваат да му се придружат на американскиот претседател Доналд Трамп во неговата воена ескалација против Иран, оставајќи ги Вашингтон и израелскиот премиер Бенјамин Нетанјаху речиси сами во обидот да формираат поширока меѓународна коалиција.
Во третата недела од конфликтот меѓу САД, Израел и Иран, Трамп ги замоли своите сојузници да испратат воени бродови во Ормускиот Проток за да го обезбедат преминот на танкерите и повторно да ја отворат една од најважните енергетски артерии во светот. Но, одговорот од поголемиот дел од Европа и другите партнерски земји беше млак, а во многу случаи и целосно негативен.
Според енергетските аналитичари, речиси 20% од светската нафта поминува низ Ормускиот Проток, поради што секоја дестабилизација на областа веднаш предизвикува пораст на цените на енергијата и нервоза на глобалните пазари.
Најдиректната порака од Европа дојде од германскиот министер за одбрана Борис Писториус, кој ја отфрли идејата за испраќање европски воени бродови во воената зона.
„Ние не ја започнавме оваа војна. Што очекува светот, што очекува Доналд Трамп од неколку европски фрегати да постигнат во Ормускиот Проток, што моќната американска морнарица не може сама да го направи? Ова не е наша војна“, рече Писториус.
Сличен тон доаѓа и од Обединетото Кралство, каде што премиерот Кир Стармер јасно стави дознаење дека Лондон нема да биде вовлечен во поширока војна на Блискиот Исток.
„Нема да бидеме вовлечени во поширока војна“, рече Стармер, нагласувајќи дека приоритет е деескалација на конфликтот и стабилизирање на енергетските пазари.
Британската влада моментално разгледува мерки за помош на домаќинствата поради зголемувањето на цените на енергијата, што дополнително ги покажува економските последици што војната во Заливот веќе ги има низ цела Европа.
Отворено отфрлање дојде и од Италија. Министерот за надворешни работи Антонио Тајани рече дека кризата мора да се реши дипломатски.
„Што се однесува до Ормускиот Проток, верувам дека дипломатијата мора да победи“, им рече Тајани на новинарите во Брисел.
Нагласи дека Италија учествува во поморски мисии во Црвеното Море, но дека не гледа причина да ги прошири овие операции во Ормускиот Проток.
Рим, исто така, се повикува на уставните одредби што го ограничуваат учеството на земјата во војни како средство за решавање на меѓународни спорови.
Сличен став зазеде и Франција, која го отфрли барањето на Трамп за испраќање воени бродови во Ормускиот Проток. Париз одлучи да ја задржи својата група носачи на бродови во Источниот Медитеран, нагласувајќи дека военото присуство на Франција во регионот е исклучиво одбранбено.
Француските претставници ги предупредија политичарите да избегнуваат „алармистичка реторика“ што може дополнително да го дестабилизира регионот.
Грција, исто така, потврди дека нема да учествува во борбени операции во Заливот. Одлуката на Атина доаѓа во време кога земјата се соочува со големи антивоени протести против евентуално вклучување во конфликтот.
Отпорот кон иницијативата на Трамп не е ограничен само на Европа. И во Азија и Австралија покажаа резерва во врска со идејата за воена коалиција.
Јапонија и Австралија изјавија дека немаат планови да испратат воени бродови во регионот, и покрај повикот на САД до државите зависни од нафта во Заливот да помогнат во заштитата на морскиот сообраќај.
Трамп за време на летот во Air Force One изјави дека државите зависни од нафта во регионот имаат одговорност да „ја заштитат својата територија“, осврнувајќи се на клучниот енергетски коридор.
Растечкиот број на одбивања укажува на сериозни пукнатини во западниот сојуз. Додека Вашингтон и Тел Авив инсистираат на воен притисок врз Техеран, многу европски влади стравуваат дека поширока војна би можела да го дестабилизира целиот Близок Исток и да предизвика глобален економски шок.
Цената на нафтата веќе надмина 100 долари за барел, што дополнително го зголемува политичкиот притисок врз европските влади кои веќе се соочуваат со зголемување на трошоците за живот.
Засега, се чини дека Трамп, и покрај повиците за формирање „Ормуска коалиција“, останува без поширока меѓународна поддршка, додека, очигледно, сè повеќе земји се одлучуваат за дипломатија наместо за нова војна на Блискиот Исток.
